S M

Hét informatiepunt voor professionals
op het gebied van wonen, welzijn en zorg

Betrokken professionals nodig voor vitale woongemeenschappen

Behoefte aan sociale contacten is voor ouderen vaak de reden om in een wooncomplex te gaan wonen. Deel uitmaken van een vitaal netwerk vergroot de zelfredzaamheid en draagt bij aan de kwaliteit van leven. Maar een vitale woongemeenschap ontstaat niet vanzelf. Bewoners zijn bereid hierin te investeren maar kunnen dit niet alleen. Betrokken professionals zijn nodig om woongemeenschappen op den duur sociaal en levendig te krijgen, zo blijkt uit het experiment Vitale woongemeenschappen van Aedes-Actiz Kenniscentrum Wonen-Zorg en Platform31.

Foto Alex Schröder

Experiment Vitale woongemeenschappen

De algemene levensverwachting neemt toe. Daarnaast worden ouderen gestimuleerd zo lang mogelijk zelfstandig te blijven wonen. De zelfredzaamheid, kwaliteit van leven, weerbaarheid en welzijn van ouderen hangen mede af van een goed sociaal netwerk. Maar dat netwerk wordt vaak kleiner naarmate men ouder wordt. De behoefte aan sociale contacten is dan ook een van de redenen voor ouderen om in een wooncomplex voor senioren gaan wonen. Maar ook daar ontstaat een vitale gemeenschap, waarbij sprake is van een veilige en goede sfeer, gezelligheid en reuring, niet vanzelf.

Vitale woongemeenschappen ontstaan niet vanzelf

Uit het experiment Vitale woongemeenschappen van Platform31 en Aedes-Actiz Kenniscentrum Wonen-Zorg blijkt dat bewoners best bereid en in staat zijn te investeren om de vitaliteit van hun woongemeenschap te verhogen. In alle wooncomplexen bleken trekkers te zijn die activiteiten willen organiseren. Veel bewoners willen ook meedoen. Maar een bloeiende, sociale woongemeenschap opbouwen kunnen bewoners niet alleen. Ze voelen zich er niet toe in staat, weten niet goed hoe te beginnen, hebben belemmeringen zoals gezondheidsproblemen of lopen vast in sociale conflicten of onduidelijke ondersteuning door professionals. Een investering van alle betrokkenen - bewoners, corporaties en andere professionals - is onontbeerlijk om woongemeenschappen op den duur sociaal en levendig te krijgen.

Corporaties en bewoners hebben elkaar nodig

Het experiment laat ook zien dat bewoners en corporaties gedeelde belangen hebben. Bewoners hebben behoefte aan sociale contacten, een goede sfeer, veiligheid, en mensen waar ze in geval van nood op terug kunnen vallen. Corporaties hebben belang bij een sociale en veilige leefomgeving waarin bewoners prettig kunnen wonen, vanwege de leefbaarheid en de verhuurbaarheid. Om de sociale kwaliteit van de leef- en woonomgeving te optimaliseren, hebben bewoners en corporaties elkaar nodig.

Professionele ondersteuning is nodig

Bewoners zijn in eerste instantie zelf verantwoordelijk voor de sociale vitaliteit in hun woonomgeving, maar hebben daar professionele ondersteuning bij nodig, bijvoorbeeld van woonconsulenten, regisseurs klantcontact enzovoort. Dit is nodig om gemeenschapsopbouw op gang te brengen, te begeleiden en duurzaam te maken. Belangrijk is dat professionals en de bewoners een gedeelde visie hebben op dat veranderingsproces en op een constructieve manier samenwerken. Uitgangspunt daarbij zijn de mogelijkheden en wensen van bewoners. Professionals ondersteunen de bewoners om zelf actief te worden. De handreiking (pdf) en het draaiboek van ‘Studio BRUIS – Samen Buurten’ (pdf) kunnen hierbij helpen.

De Universiteit van Humanistiek evalueerde het experiment in een onderzoeksrapport (pdf). Het laat zien wat de mogelijkheden en grenzen van het zelforganiserend vermogen van bewoners in wooncomplexen voor ouderen zijn, wanneer en welke professionele ondersteuning nodig is, en onder welke voorwaarden een bruisende woongemeenschap kan ontstaan waarin gemakkelijk contacten worden gelegd.

Tijdens het congres Expeditie Begonia op 11 oktober is er in het middagprogramma ook aandacht voor het Experiment Vitale woongemeenschappen. In de sessie 'Vitale woongemeenschappen: investeer in sociale netwerken!' delen Annette Duivenvoorden (Platform31), Anja Machielse (UvH) en Karin de Goede (Portaal Leiden) hun ervaringen en gaan met u in discussie over de rol die corporaties, maar ook samenwerkingspartners als gemeenten kunnen pakken.

31-08-2017

Stel een vraag


Daniëlle Harkes
Manager Kenniscentrum



Yvonne Witter
Adviseur Kenniscentrum

E F