S M

Hét informatiepunt voor professionals
op het gebied van wonen, welzijn en zorg

Natuurhuus Krönnenzommer: verbinding tussen mensen met en zonder zorgvraag

Onlangs heeft de Rijksbouwmeester de prijsvraag 'Who cares' uitgezet. Hij roept ontwerpers op om de woonomgeving zo in te richten dat zorgbehoevenden integraal deel uitmaken van de samenleving. Een goed voorbeeld hiervan is te vinden in Hellendoorn, hoewel het project nog volop in ontwikkeling is. Michael Wolbers van bureau BuitenZin is samen met Wibo ten Den van zorgorganisatie ZorgAccent bezig om het terrein van een voormalig sanatorium, thans verpleeghuislocatie Krönnenzommer, een tweede leven te geven met het project 'Natuurhuus Krönnenzommer'. Yvonne Witter sprak met hem.

Hoofdentree, Natuurhuus Krönnenzommer in Hellendoorn

Nieuwe functies

In de monumentale panden op het terrein bevinden zich al een hospice, een revalidatie- en aantal verpleeghuislocaties voor mensen met dementie, Korsakov en gerontopsychiatrie. Er staan nog panden leeg waar nu met het Natuurhuus invulling voor wordt gezocht. De projectgroep is in gesprek met de gemeente over het realiseren van een ontmoetingscentrum voor educatie op het gebied van natuur, cultuur, milieu en historie waardoor de omgeving positief in contact komt met de zorglocatie en haar bewoners. In het voormalige mortuarium komt een museum over de geschiedenis van het Sanatorium waar bewoners, (oud)medewerkers en belangstellenden elkaar kunnen treffen en verhalen uit het verleden kunnen delen. Verder gaat de oude grootkeuken van het Sanatorium dienst doen als chocoladefabriek en zal gerund worden door jongeren met een afstand tot de arbeidsmarkt. Bezoekers kunnen in de fabriek het hele proces van chocoladebewerking bekijken en nog belangrijker proeven en kopen. Een nabij gelegen hotel gaat de chocolade producten afnemen.

Reuring op het terrein

Reuring op het terrein, dat is wat Wolbers wil bereiken met zijn plannen BuitenFit. Een verbinding tussen mensen met en zonder zorgvraag. Op het terrein is een particulier bezig een plan uit te werken om een twintigtal 'tiny nature houses' te bouwen rondom de vijver. Toeristen of familieleden van de bewoners kunnen in de huisjes verblijven. 'En in de vijver kunnen mensen vissen. We willen daarbij stimuleren dat vissers een bewoner meenemen.' Op het terrein komt een beweeg- en beleefpark. Bewoners gaan moestuinieren, groenten en fruit verbouwen en bloemen kweken. In het beweegpark kunnen bewoners revalideren en bewegen maar ook bezoekers, buurtgenoten, toeristen en scholen kunnen er genieten van de natuur. Voor kleinkinderen is het met zo'n beweegpark ook weer uitdagend om bij oudere familieleden op bezoek te gaan. Er is dan genoeg vertier voor de jeugd. Wolbers en Ten Den broeden nog op een idee om een outdoor klimpark, een rolstoelvriendelijke wandelroute en kleinschalige kinderboerderij te realiseren.

Museum, Natuurhuus Krönnenzommer in Hellendoorn

Vertier in de buurt

Wolbers en Ten Den zijn ervan overtuigd dat een groene omgeving een positieve uitwerking heeft. 'Zodra ouderen in een moestuin bezig zijn, of hun rondje doen op het prachtige terrein hebben ze dus minder zorg nodig.' Wolbers ziet dat er bij veel zorglocaties parkachtige omgevingen zijn met hier en daar een bankje en een wandelpad. Natuurhuus Krönnenzommer wil meer: van de buitenruimten echte ontmoetingsplekken maken. En zorgen dat er binnen een kleine afstand voldoende vertier is.

Soms komen er spontaan dingen op het pad. 'Een bewoner heeft bijvoorbeeld een grote volière achtergelaten. Deze gaan we behouden en benutten in het project om weer ontmoeting en verbindingen te maken. We overleggen met de lokale vogelvereniging en proberen afspraken te maken over het beheer en onderhoud.' Ook buurtbewoners komen met plannen. Zo zocht een buurtbewoner ruimte om tennisles te geven. Mogelijk wordt de nu vervallen tennisbaan op termijn opgeknapt door samen te werken met de jongeren van React Twente, een nieuwe uitdagende kans en een mooie leer/werkomgeving. De baan kan tevens dienst doen voor koersbal of jeu de boules opdat er vertier is voor bewoners en bezoekers/omgeving. 'De opbrengst van de verhuur van ruimten en delen van het terrein komt ten goede van het gehele project, maar nog belangrijker de kosten komen niet langer te laste van de zorgbegroting.'

Hospice, Natuurhuus Krönnenzommer in Hellendoorn

Glans moet blijven

Wolbers vertelt dat de naam ‘Krönnenzommer’ afkomstig is van een gedicht van de Sallandse dichteres Johanna J.F. van Buren. “Krönnenzommer, teumt nog effen” oftewel “Nazomer blijf nog even”. Na de zomer gaan de kraanvogels (‘krönnen’) weg naar de warmte. 'Oewen glaans is oons zoo leef', zo luidt de tweede dichtregel wat zoveel betekent als: ‘Jouw uitstraling is ons zo dierbaar’. Wolbers vindt het toepasselijke dichtregels want hij meent dat de glans bij zorglocaties niet mag verdwijnen. 'Er bestaan nog veel leegtes en tekortkomingen, maar we zien in het algemeen kansen door het betrekken van scholen, verenigingen en het bedrijfsleven. Er zijn veel plekken met mogelijkheden om er levendige ontmoetingsplekken van te maken. De zorglocaties moeten meer opengesteld en actief ondersteund worden voor ontmoeting met de buurt.'

Het grootste knelpunt is het voor elkaar krijgen van de financiën.' Wolbers zoekt met Buitenzin naar een continue geldstroom. 'Dat zou een hoop tijd en moeite schelen.' Toch kunnen veel ideeën van het project doorgaan. Wolbers betrekt lokale ondernemers, de gemeente, provincie, maatschappelijke organisaties en verenigingen bij de plannen. De reuring is er al. Het verbinden van bewoners, buurtgenoten, familieleden, toeristen en ook het mengen van natuur, cultuur, recreatie én revalideren. Natuurhuus Krönnenzommer hoeft niet meer mee te doen aan de prijsvraag. Maar kan wel andere organisaties inspireren.

27-02-2017 16:36
E F