Stad slecht voor de gezondheid – Aedes-Actiz Kenniscentrum Wonen-Zorg

0

Het leven op het platteland is gezonder dan het leven in de stad. Stedelingen hebben veel vaker last van psychische stoornissen. Zij worden ook vaker opgenomen in klinieken. Jaap Peen promoveerde 4 juni 2009 aan de Vrije Universiteit met zijn proefschrift over urbanisatie en gezondheid. Eerder dit jaar promoveerde Jolanda Maas aan de Universiteit Utrecht op hetzelfde verschijnsel vanuit een andere invalshoek: mensen met een groene leefomgeving zijn gezonder.

We denken niet alleen dat een groene woonomgeving gezond is, het blijkt ook uit het promotieonderzoek van Jolanda Maas. Dit komt doordat mensen die meer tijd doorbrengen in een groene woonomgeving sneller herstellen van stress, verduidelijkt ze. Ziekte of het overlijden van een naaste hebben bijvoorbeeld bij mensen die groen wonen minder effect op hun gezondheid. Maar ook bewegen en sociale contacten zijn niet helemaal weg te cijferen als verklaring voor de heilzame werking van groen. Zo tuinieren mensen uit een groene woonomgeving vaker en langer, en fietsen zij meer minuten naar hun werk. Verder voelen zij zich minder eenzaam en ervaren ze minder vaak een tekort aan sociale contacten.

Achterstandsbuurten

Jaap Peen, onderzocht in samenwerking met het Trimbos instituut het vóórkomen van een psychische stoornis in de stedelijke omgeving en op het platteland. Binnen Nederland lijden in de stad tachtig procent meer mensen aan een psychische stoornis dan op het platteland. In de steden worden 190 procent meer mensen opgenomen in klinieken. Uit Amsterdamse achterstandsbuurten worden veel meer mensen in de GGZ opgenomen dan uit welvarende wijken, zo blijkt uit het onderzoek van Peen.
Overigens zijn deze cijfers ook gevalideerd vanuit internationaal onderzoek. In de westerse wereld komen bij mensen in steden meer psychische problemen voor dan bij bewoners van het platteland. Ook als deze cijfers worden gecorrigeerd naar bijvoorbeeld burgerlijke staat, leeftijd, geslacht en sociaal-economische status blijft het verschil ruim boven de 30 procent.

Niet alleen psychisch

Mensen met een groene woonomgeving voelen zich gezonder. Dat niet alleen: ze zíjn ook gezonder, want ze bezoeken minder vaak de huisarts voor bijvoorbeeld depressie, diabetes, COPD en duizeligheid. Vooral mensen met een lagere sociaal-economische status, kinderen en ouderen hebben profijt van meer groen in de woonomgeving, aldus onderzoeker Jolanda Maas.

Groen is geen luxe

Groen is méér dan een luxe product, stelt Maas, het werkt gezondheidsbevorderend. Bovendien voelen mensen in een groene woonomgeving zich veiliger. Er zou dan ook meer aandacht moeten komen voor groen in de leefomgeving bij het inrichten van wijken en steden. Daarbij kan de Nederlandse gezondheidszorg groen actiever inzetten voor de gezondheid van patiënten. Waarom zou een huisarts patiënten niet vaker aanraden een wandelingetje te maken in het bos? Verder zou ieder verpleeg- of ziekenhuis eigenlijk een binnentuin moeten hebben waar patiënten even tot rust kunnen komen.