S M

Hét informatiepunt voor professionals
op het gebied van wonen, welzijn en zorg

Blog - Een tweede leven voor de gele praatpaal

Zaterdag 1 juli verdwijnen de praatpalen van de ANWB. U weet wel – die gele palen langs de snelweg waar je bij pech onderweg voor hulp kan bellen. In Nederland zijn er zo’n 3500, een icoon in het Nederlandse wegenbeeld. Vorige week was ik op een bijeenkomst van het Stimuleringsfonds voor de Creatieve Industrie en daar werd een plan gelanceerd voor herbestemming van de gele praatpaal.

Praatpaal dementie. Foto: Marc Andrews

Dementie in de openbare ruimte

Op dinsdag 20 juni 2017 presenteerden acht ontwerpers oplossingsrichtingen als resultaat van het onderzoekstraject Dementie in de openbare ruimte een initiatief van het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie en gemeente Rotterdam.

Hulp bij pech... met rollator of scootmobiel

De gele praatpaal staat al sinds 1960 langs de snelweg, voor hulp bij pech onderweg. De jongere generatie heeft hem ongetwijfeld nog nooit gebruikt (en ik zelf gelukkig ook niet), dit is immers het tijdperk van de mobiele telefoon. Daarom haalt de ANWB ze dit jaar weg. Maar er is een tweede leven voor de praatpaal: voor de oudere generatie, die ze als geen ander herkent en die opnieuw kampt met pech onderweg – te voet, misschien met de rollator of scootmobiel, en meestal zonder mobiele telefoon.

Praatpaal in de wijk voor mensen met dementie

Het praatpaalproject van interieurarchitect Anne van Abkoude en social designer Marc Andrews is gericht op mensen met beginnende dementie. Op basis van gesprekken met experts, bewoners en zorgverleners van een verzorgingshuis in Rotterdam IJsselmonde, kwamen ze tot dit ontwerp. Ze gingen wandelen met bewoners en ze spraken ook mensen in een vroeg stadium van dementie, die nog niet in beeld zijn van het hulpverleningscircuit. In deze diverse groep vonden ze één gemene deler: de angst om de deur uit te gaan en de weg kwijt te raken. Deze angst resulteert in een steeds kleinere leefruimte, minder participatie en een grotere kans op eenzaamheid. En dat willen deze ontwerpers tegen gaan. Door de gele praatpalen in de wijk te plaatsen en te voorzien van een assistentie knop. Hulp bij pech onderweg. Zou het werken? Ik vind het in ieder geval een mooi idee!

Veilige looproutes

Tijdens de bijeenkomst werden ook andere ontwerpen, gericht op mensen met dementie, voor in de openbare ruimte gepresenteerd. Mensen die steeds langer zelfstandig blijven wonen, maar waar onze wijken nog lang niet op zijn ingericht. Hier kan van alles voor ontworpen worden, zoals een wandelpad door de wijk met herkenbare symbolen, een loop-met-me-mee app, speciaal ontworpen stoeptegels voor routes door het groen en nog meer mooie ideeën. Eerder dit jaar werd een boodschappenroute geopend door het Odensehuis in Amsterdam: speciale stoeptegels geven een veilige route aan en helpen zo mensen met dementie om zelf boodschappen te blijven doen.

Creatieve ontwerpoplossingen nodig

De bottomline blijft: hoe kunnen mensen met dementie goed blijven wonen in hun eigen wijk en wat is daarvoor nodig? Zet vijf teams van ontwerpers 3 maanden aan de slag en er komen verrassende dingen uit. Ook uit de prijsvraag Who Cares van de Rijksbouwmeester blijkt dat er van alles aangepast en verbeterd kan worden in de openbare ruimte en onze wijken en woningen zodat mensen met een zorgbehoefte goed thuis kunnen blijven wonen. Die creativiteit kunnen zorgorganisaties, corporaties en gemeenten goed benutten in deze grote opgave.

Keuze voor mensen met dementie

Toch klinkt er ook de roep dat er een grens aan het zelfstandig wonen is, juist bij mensen met dementie. Die grens is voor iedereen anders en afhankelijk van de eigen situatie. Wat ik mooi vind is dat er steeds meer variatie komt in het aanbod van wonen en zorgconcepten voor de fase daarna. Ook mensen met dementie willen iets te kiezen hebben. In de artikelenreeks Nieuwe vormen van wonen met dementie belichten we meerdere projecten.

Kijk deze week nog een keer goed naar de gele praatpalen langs de snelweg, misschien ziet u ze straks wel in de woonwijk staan!

28-06-2017 14:50

Penny Senior

Door Penny Senior, adviseur bij het Aedes-Actiz Kenniscentrum Wonen-Zorg. Binnen het Kenniscentrum richt zij zich op de thema's: dementie, zorgvastgoed, het scheiden van wonen en zorg, zorgtechnologie, de samenwerking tussen woningcorporaties, zorg- en welzijnsorganisaties en gemeenten en de ontwikkeling van woonservicegebieden.

2018 (8)

2017 (16)

2016 (13)

2015 (19)

2014 (13)

2013 (16)

2012 (16)

2011 (5)

2010 (3)