S M

Hét informatiepunt voor professionals
op het gebied van wonen, welzijn en zorg

Blog - Kinderen zijn de baas

'Kinderen zijn de baas' dat was een aantal jaar geleden de slogan van het Land van Ooit. Mijn kinderen werden er aangesproken als 'kleine baas' en zij hadden het tijdens het bezoek aan het pretpark vol ridders en reuzen voor het zeggen. Maar als Monika Schneider aangeeft dat 'de kinderen de baas zijn' hebben we het niet over pretparken maar over de zorg voor ouderen met dementie in Keulen.

Woongemeenschappen gerund door verwanten

In Nederland kennen we de ouderinitiatieven voor kinderen met een beperking of met psychische problemen maar in de zorg voor ouderen zijn er geen 'kindinitiatieven'. In Duitsland zijn ze er wel; de 'selbstverantwortlich organisierte Wohngemeinschaften', ook wel de ‘Angehörigegemeinschaften’ genoemd. In Keulen zijn er zo’n 15 kleinschalige woongemeenschappen voor ouderen met dementie die gerund worden door de verwanten, vaak de kinderen, van de bewoners. Monika Schneider en haar collega's ondersteunen de kinderen bij de organisatie van de groep, de afstemming met de zorg en de administratieve processen. Vanuit de ervaring uit de verschillende woongroepen zijn ze er scherp op dat de verwanten ook werkelijke in de lead blijven en dat de zorg, die wel 24 uur per dag aanwezig is, niet te bepalend wordt.

Handboek

'Die Plegedienst muss klingeln' zegt ook Brigitta Neumann. Zij was als dochter betrokken bij een vergelijkbaar project in Potsdam (in de buurt van Berlijn) en is bezig om samen met verwanten een tweede woongroep te realiseren. Als het belangrijkste principe van het 'Selbstbestimmtes Wohnen für Menschen mit Demenz' noemt zijn het uitgaan van het gewone leven. Zorg is daar een stukje van maar moet niet haar stempel drukken op hoe er Kerst gevierd wordt, wie er in de keuken aan de slag mag, hoe de inkopen gedaan worden. De bewoners wonen in hun eigen omgeving, de zorg is gast in de woongroep en moet dus, bij wijze van spreken, aanbellen. In de praktijk is er wel het klokje rond zorg aanwezig maar het blijft in de terminologie van onze oosterburen ‘ambulante Plege’. Brigitta schreef een handboek over het opzetten en runnen van zo’n woongemeenschap: Praxishandbuch 'Es selbst in die Hand nehmen'.

Iets voor Nederland?

In Nederland zoeken we naar mogelijkheden om de familie en het netwerk van de bewoner meer te betrekken bij de zorg in het verpleeghuis. Er zijn zorgorganisaties die de inzet van familie vastleggen in een minimum aantal uren per week. In de Duitse voorbeelden stellen de verwanten zélf die vraag aan elkaar. Ze regelen samen hoe vaak ze aanwezig zijn en wie welke taken op zich neemt. Want als kinderen de baas zijn, ligt de verantwoordelijkheid over het reilen en zeilen van de woongroep ook bij hen. Daarbij maken ze gebruik van ondersteuning door het bureau van Monika Schneider en zetten ze professionele zorg in maar de eindverantwoordelijkheid ligt bij hen. Of dit ook in Nederland een werkzame vorm is, vind ik het onderzoeken waard. Wat gebeurt er als de kinderen werkelijk de baas zijn? Met het Land van Ooit is het niet zo goed afgelopen, dat ging failliet. Maar dat lag niet aan de kleine bazen. Dus welke kinderen of verwanten pakken de handschoen op? Ik weet zeker dat er zorgorganisaties en woningcorporaties zijn die mee willen werken aan deze innovatieve woonzorgvorm voor mensen met dementie.

24-02-2017 12:50

Meer informatie

Danielle Harkes

Door Daniëlle Harkes, manager van het Aedes-Actiz Kenniscentrum Wonen-Zorg. De samenwerking tussen woningcorporaties, zorg- en welzijnsorganisaties en gemeenten, de opkomst van burgerinitiatieven en de toenemende vraag naar woonvariaties zijn haar aandachtsgebieden.

2018 (7)

2017 (16)

2016 (13)

2015 (19)

2014 (13)

2013 (16)

2012 (16)

2011 (5)

2010 (3)