Zorg op afstand via beeldschermcontact. Foto: Chris Pennarts.

Vilans: zet domotica in als alternatief

Onrustbanden, bedhekken, gesloten deuren, fixatiebanden in rolstoelen. Volgens de Inspectie voor de Gezondheidszorg komen deze vormen van vrijheidsbeperking nog teveel voor in de zorg voor ouderen met dementie en mensen met een verstandelijke beperking.

De inspectie geeft in een rapport uit november 2008 aan dat domotica een lichter alternatief is voor deze ingrijpende maatregelen. Denk bijvoorbeeld aan infraroodbewegingsmelders, akoestische bewaking, deurstand-signalering en dwaaldetectie. Maar hoe maakt u de juiste keuze? Welke alternatieven zijn er en wat zijn de voor- en nadelen hiervan? De Kenniscirkel Domotica voor Wonen en Zorg/Zorg op afstand van Vilans heeft de alternatieven op een rij gezet.

Gevaarlijke situaties

Zowel overdag als s nachts kunnen ouderen met dementie en mensen met een verstandelijke beperking in gevaarlijke situaties terecht komen. Ze kunnen bijvoorbeeld vallen of ze verlaten zonder begeleiding hun bed, de kamer of het huis. Als zij een gevaar voor zichzelf of een ander vormen, mogen zij in hun vrijheid worden beperkt of onder dwang behandeld worden. Johan van der Leeuw, senior medewerker bij Vilans: Vaak gaat het om zware maatregelen, zoals onrustbanden. Er zijn allerlei alternatieven die minder ingrijpend zijn voor de vrijheid en privacy van cliënten. Toepassingen als akoestische bewaking, infraroodbewegingsmelders en deurstand-signalering kunnen helpen om gevaarlijke situaties te voorkomen of snel op te merken. Mensen zitten dan niet letterlijk vast of opgesloten en toch bereik je hetzelfde resultaat.

Situatie van de cliënt als uitgangspunt

Van der Leeuw: Er zijn veel alternatieven mogelijk, maar er is niet één oplossing voor alle situaties. Meer informatie over de verschillende alternatieven helpt bij het maken van een keuze. Deze informatie hebben we op een rij gezet op de website van de kenniscirkel. Daarnaast is Vilans betrokken bij verschillende projecten waarin we bekijken welke toepassingen van domotica voor wie en in welke situatie geschikt is. Ook onderzoeken we of er toepassingen zijn die ervoor zorgen dat er in eerste instantie geen problemen ontstaan, in plaats van de risicos te beperken. We doen nu bijvoorbeeld een onderzoek naar speciale verlichting die de biologische klok beïnvloedt en zo nachtelijke onrust bij mensen met dementie voorkomt of terugdringt. Dit zijn allemaal activiteiten waarmee we hopen te bereiken dat maatregelen zoals onrustbanden, bedhekken en gesloten afdelingen steeds minder voorkomen.

Bron: Vilans

18-03-2009